banner255
29 Nisan 2015 Çarşamba 15:06
İşi layıkıyla yapan kalmadı

Osmanlı'nın meşhur kılıcının kınını yapmak oldukça zor. Gerek yatağan gerekse diğer kılıçların kınının özelliğine göre yapımı, 3 ila 20 gün arasında değişiyor. Son ustalar, bir zamanlar savaşçıların yanından ayırmadığı bu ünlü silahı artık sadece hediyelik eşya olarak üretse de bunların kınlarını yapanlar, bir elin parmaklarını geçmiyor. Gerçek Osmanlı kılıç ve kın üreticileri, ‘yatağan’ adı altında üretilen kılıçların ve kınların üzerine işlenen hayvan gibi çeşitli figürlerden rahatsız. Tarihî Kaleiçi’nde 2007 yılında yatağan kılıcı yapmaya hobi olarak başlayan polis emeklisi Abdurrahman Doğan, Türkiye’nin sayılı kın üreticilerinden biri. Doğan, birçok yerden Türk kılıcı ve kın siparişi aldıklarını, bu işi herkesin lâyıkıyla yapmadığını söylüyor.

HER TÜRLÜ MALZEME KULLANILIYOR

Kının, kılıçları koruma amaçlı bir kılıf olduğunu anlatan Doğan, ahşap veya deri her türlü kullanışlı malzemeden yapılabildiğini, taşınması ve kullanılması hafif olanın seçilmesi gerektiği bilgisini veriyor: “Bir yiğidin beline kuşağında kılıcın kınının kırılmaması, derisinin yırtılmaması için iyisinin seçilmesi gerekiyor. Dış görünümü, süslemesi daha farklı bir şey. Kılıç kınsız olmaz, kın da kılıçsız olmaz. Her kın, kılıca göre özel yapılır. Bir kılıcın kını, diğer kılıca uymaz. Her kılıcın kını kendine aittir. O kılıcın eğimine, kalınlığına, meyline göre özel kın yapılır. Kın, kılıcın başlıbaşına bir yardımcısıdır.”

BİLMEDEN YAPIYORLAR

Günümüzde bazı ustaların özelliklerini tam bilmeden yaptığını söyleyen Doğan, “Örneğin Balkan yatağanının boyunun 72 santimetreyi, ağırlığı kını hariç 650 gramı geçmemeli. Kabzası kemik ve ahşaptan, özellikle kök cevizden yapılabilir. Günümüzde kılıçların çoğunluğunu, kemiği boynuzu kıvırma suretiyle kulaklı tip yapıyorlar. Balkan yatağanının kabzasını yapmak için çok iri manda boynuzu gerekiyor, o da günümüzde yok. Şu an cevizden yapıyoruz. Günümüz ustalarına tavsiyem, bir kılıç yaparken aslına uygun yapılmalı. 28 sekiz türlü kabzası vardır. Kabzanın çok düzgün seçilmesi gerekiyor. Her kılıcın kabzası da kendine has.” diye konuşuyor.

KILIÇLARIN ÜZERİNDE SADECE BİTKİ MOTİFLERİ KULLANILIYOR

Kendisinin Osmanlı kılıç ve kını üzerine çalıştığını belirten Abdurrahman Doğan, yaptığı araştırmalara göre Osmanlı kın ve kılıçlarının üzerinde desenlerin hayvan ve insan figürleri olmadığını, sadece bitki motifleri kullanıldığını söylüyor. Özel kınlara Denizli dışından, özellikle yurtdışından talep olduğunu ifade eden Doğan, “Özellikle İstanbul, Ankara ve İzmir, ara sırada yurtdışından talepler geliyor. Kendisinin Osmanlı torunu olduğunu düşünen kişiler, ‘Evimin duvarında bir Türk kılıcı olsun.’ diyor. Onun için gerçeğe yakın bir kılıç istiyor. Yoğun talep var. Sıradan bir kın yaparsak üç gün sürer, özellikli kının yapımı ise 15-20 gün sürüyor.”

 

Son Güncelleme: 29.04.2015 15:07
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.