07 Temmuz 2019 Pazar 12:31
Yazın serinleten, kışın ısıtan; Şifa Gibi Goruk Suyu

Bu filmdeki aile kavgasının nedeni turşunun yapılış şekliyle ilgiliydi. Acaba ‘sirke’ diyen Adile Naşit mi, ‘limon’ diyen Münir Özkul mu haklıydı?

Bu tartışmaya 1988 yılından bu yana Denizli’de kendi imal ettiği turşuları, eski Çınar Karakolu sokağında her yaştan müşterisine ikram eden Lider Turşucu M. Ali Akbayrak nokta koydu. Çınar’ın efsane turşucusu Akbayrak, en iyi turşunun goruk suyundan yapılanı olduğunu söylüyor.

Soğuk algınlığına bire bir, acısız olanı serinleten, bağışıklık sistemini güçlendirip, antioksidan sayesinde zayıflatan turşu ve turşu suyu, M. Ali Akbayrak sayesinde Denizli’de benimsenmeye başladı. Her yaştan müşteriyi çekmeyi başaran Bayraktar, mesleğindeki 30 yılını anlattı.

1957 Denizli doğumluyum. İlkokulu, şu an ismi Ressam İbrahim Çallı olan Gündoğdu İlkokulu’nda okudum. O dönem çocukluğumuz birçok ailenin olduğu gibi yokluk içinde geçti. Rahmetli babam kilomdan ağır boya sandığı çakardı. Okul dışında Denizli’yi sokak sokak dolaşıp ayakkabı boyardım. Kazandığım parayı akşam babama teslim ederdim.

Bayraktar, “Babam hamallık yapardı. Çoğu zaman beni okula göndermedi. Sonunda okuldan almak istedi. Bu arada eğitime devam etmem için amcam beni kaçırdı. Öğretmenlik yaptığı Urfa’nın Siverek İlçesi’ne götürdü. İlkokul 3. sınıfı orada okudum. Bir yıl sonra Denizli’ye geri döndük. İlkokul maceramı bu zorluklar altında 8 yılda tamamlayabildim. Okulun bitimine 2 ay kala babamın zulmüne dayanamadım ve İstanbul’a kaçtım.

İKİ ÇITIR SİMİT, BİR BARDAK TURŞU

Turşuyla ilkokul yıllarımda tanıştım. Arkadaşlarım dondurmacıya, tatlıcıya giderdi, ben iki çıtır simit alır doğru turşucunun önüne giderdim. Simitle turşu içmek çok keyiflidir. Manisa tarafında bu yaygındır ama Denizli simit ve turşu suyunu bir arada benimseyemedi. O kültürü yaymak için Denizli’de birkaç denemem oldu ama tutmadı. Turşuculuğa başlamadan önce alın terimle birçok işi yaptım. Eskiden çorbacılar sokağı olarak bildiğimiz, yazlık Çınar Sineması’nın olduğu yerde kokoreççi ve turşucu vardı. Buranın müptelası olmuştum. Günde 10 bardak turşu içmeye başlayınca ‘Yeter artık. Bu böyle olmayacak. Kendi turşumu yapmam lazım’ diye düşündüm. İstanbul’a babamdan kaçtığımda turşu fabrikasında çalışmıştım. ‘Nasıl olsa bu işi biliyorum’ deyip turşu yapmaya başladım.

O dönem tuşu cam bardakla verilirdi. Küçük bir sermaye yaptım ve 15 bardak aldım. Bir süre sonra bardak sayısını 75’e çıkardım. Askerlik dönüşü bu işe ilk başladığım yer, 1988 yılında Candoğan Parkı’nın önüydü. Daha sonra postane sokağı ve Eflatun Sokak’ta devam ettim. Turşu suyunu kendim sevdiğim için, kendim nasıl tat almak istiyorsam öyle ürettim hep.

TURŞU TARİFİ

Turşuda önemli olan suyunu kurmak. 220 litrelik fıçının dibine yemeklik çiğ nohut koyarım. Şalgamın mayası bulgur, turşunun mayası ise nohuttur. Şalgam göbek yapar ama turşu yapmaz. Aksine hazmı kolaylaştırır ve zayıflatır. Ana malzemem koruk suyudur. Taneleri iri ama az olan defengi üzümünün koruğunu kullanıyorum. Yüzde 1 oranında kaya tuzuyla beraber limon tuzu, defne yaprağı, karanfil, dövülmemiş karabiber, reyhan koyuyorum. Kullandığım malzemelerin tümü insan vücuduna yararlı maddeler. Turşunun suyunu İstanbul’da böyle kurarlardı. Oradaki en iyi ustaların yanında öğrendiğim turşuculuğu uyguluyorum.

BİR ÇOK MEYVE VE SEBZENİN TURŞUSUNU YAPTIM

Mevsimine göre salatalık, lahana, kırmızı lahana, fasulye, biber, domatesin turşularını yapıyorum. Turşu bir günde bile hazır hale getirilebilir ama önemli olan suyu. Yapmasını bildikten sonra yeryüzündeki tüm meyve ve sebzelerin turşusu olur. Şimdiye kadar şeftali, kayısı, çağla, incirden turşu yapmışlığım var. Bir tek yumurtanın turşusunu denemedim. Bazı meslektaşlarımız yapıyor ama yumurta riskli malzeme olduğu için hiç yapmaya yeltenmedim.

SOSYAL MEDYADA LİDER TURŞU

1988 yılından bu tarafa değerlendirecek olursam, turşu kültürü Denizli’de yavaş yavaş oluşmaya başladı. Çınar’a döndükten sonra sosyal medyada ‘Efsane geri döndü’ dedim. Bunu bazı gruplar paylaşım yaptı. Lider Turşu sosyal medyada yayılmaya başladıkça genç müşterilerimin sayısında da artış oldu. Şimdi her yaştan müşterilerim oluştu” diye anlattı. ÖZEL HABER

Son Güncelleme: 07.07.2019 12:43
Anahtar Kelimeler:
DenizliTurşucuAli Akbayrak
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.